Mandat z urzędu skarbowego – za co można go dostać w 2025?

2025-05-23 Aktualizacja: 2025-11-14

Mandat z urzędu skarbowego w 2025 roku może być nałożony za różne uchybienia podatkowe - od opóźnień w złożeniu deklaracji, przez błędy w ewidencji, aż po działania skutkujące uszczupleniem należności publicznoprawnej. System kontroli podatkowych jest coraz bardziej zautomatyzowany, co zwiększa liczbę wykrywanych błędów. Przyjęcie mandatu wywołuje określone skutki prawne, dlatego warto dokładnie wiedzieć, jakie znaczenie ma chwila przyjęcia mandatu karnego, kiedy powstaje prawomocny mandat karny, oraz kiedy możliwe jest uchylenie mandatu karnego.

Spis treści:

• Czym jest mandat karny z urzędu skarbowego?
• Za co można dostać mandat z urzędu skarbowego w 2025 roku?
• Kary grzywny w 2025 roku - ile wynoszą?
• Warunki nałożenia mandatu karnego
• Przebieg procedury mandatowej
• Przyjęcie mandatu karnego a możliwość jego uchylenia
• Co zawiera dokument mandatu karnego?
• Podsumowanie
• FAQ - Najczęściej zadawane pytania

Czym jest mandat karny z urzędu skarbowego?

Mandat karny to uproszczony sposób wymierzenia kary grzywny w drodze mandatu, stosowany w przypadku wykroczenia skarbowego. Odpowiedzialność opiera się na przepisach, jakie stanowi Kodeks karny skarbowy, który określa, kiedy można nałożyć karę grzywny i w jakiej wysokości.

Mandat mogą wystawić:

· pracownicy urzędów skarbowych,

· funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej,

· pracownicy KAS działający z upoważnienia Ministra Finansów.

Tryb mandatowy można zastosować, gdy:

1. czyn stanowi wykroczenie skarbowe,

2. okoliczności jego popełnienia są jasne,

3. sprawca przyznaje się i zgadza na mandat,

4. nie zachodzi podejrzenie, że czyn sprawcy wykroczenia skarbowego wyczerpuje zarazem znamiona przestępstwa skarbowego.

W sytuacji, gdy czyn jest poważniejszy i wykroczenie skarbowe należałoby orzec przepadek przedmiotów, sprawa podlega rozpoznaniu przez sąd, a nie w trybie mandatowym.

Za co można dostać mandat z urzędu skarbowego w 2025 roku?

1. Nieterminowe składanie deklaracji podatkowych

Brak terminowego złożenia deklaracji PIT, CIT lub VAT może zostać uznany za wykroczenie skarbowe. Jeśli opóźnienie nie przekracza 7 dni od daty przyjęcia, sprawa często kończy się na grzywnie w drodze mandatu. W przypadku drobnych opóźnień możliwe jest również uchyleniu mandatu karnego zgodnie z przepisami Kodeksu karnego skarbowego.

2. Błędy i nieprawidłowości w deklaracjach

Podanie nieprawdziwych danych lub pomyłki, które prowadzą do uszczuplenia należności publicznoprawnej, są podstawą do ukarania. Mandat karny może zostać nałożony, jeśli czyn nie nosi znamion przestępstwa skarbowego. Przykładem takiego uchybienia jest nierzetelne prowadzenie księgi podatkowej, które może być karane w trybie mandatowym za niewielką szkodliwość społeczną. Warto również wspomnieć, że w przypadku nałożenia kary za czyn niebędący wykroczeniem skarbowym, możliwe jest uchylenie prawomocnego mandatu karnego.

3. Nieprowadzenie ewidencji lub jej błędne prowadzenie

Brak ewidencji VAT lub nieprawidłowe jej prowadzenie może skutkować karą grzywny nałożoną w drodze mandatu karnego jako konsekwencja czynu zabronionego. Warto również pamiętać, że w przypadku takich naruszeń może dojść do uchyleniu mandatu karnego.

4. Opóźnienia w przesyłaniu plików JPK

Niedostarczenie plików JPK w ustawowym terminie to częsty powód nałożenia mandatu. W takich przypadkach funkcjonariusz nałoży karę grzywny za opóźnienia w dostarczeniu plików JPK, zgodnie z przepisami prawa. W 2025 roku systemy informatyczne automatycznie wykrywają takie uchybienia. Opóźnienia mogą również prowadzić do dodatkowych kosztów postępowania.

5. Nieujawnienie przychodów lub majątku

Działanie na szkodę Skarbu Państwa poprzez zatajenie przychodów lub majątku jest traktowane bardzo poważnie. Jeżeli jednak czyn nie nosi znamion przestępstwa skarbowego, może zostać ukarany mandatem karnym. Nałożona grzywna bywa pobierana od razu, ale w określonych okolicznościach – w zależności od rodzaju i charakteru wykroczenia skarbowego – może podlegać zwrotowi.

6. Brak zgłoszenia do VAT lub zmiana danych bez aktualizacji w urzędzie

Przedsiębiorcy są zobowiązani do terminowej rejestracji jako podatnik VAT oraz bieżącej aktualizacji danych w urzędzie skarbowym. Zaniedbanie tych obowiązków może skutkować nałożeniem mandatu karnego. W razie rażącego niedopełnienia obowiązków odpowiedzialność może także ponieść przedstawiciel ustawowy firmy.

Kary grzywny w 2025 roku – ile wynoszą?

Minimalna i maksymalna kara grzywny zależy od wysokości minimalnego wynagrodzenia (4666 zł brutto od 1.01.2025 r.).

· minimalna: 466,60 zł (1/10 wysokości minimalnego wynagrodzenia)

· maksymalna: 23 330 zł (5-cio krotność minimalnego wynagrodzenia)

W przypadku naruszeń urząd może wystawić zarówno mandat karny gotówkowy, jak i mandat karny kredytowany. Różnica dotyczy tego, czy zapłata następuje na miejscu, czy w ciągu kilku dni od daty wystawienia.

Warunki nałożenia mandatu karnego

Warunkiem nałożenia kary grzywny w drodze mandatu jest ustalenie, że czyn stanowi wykroczenie skarbowe, a nie przestępstwo. Ponadto muszą być znane okoliczności popełnienia wykroczenia skarbowego, a sprawca musi się przyznać i zgodzić na przyjęcie mandatu karnego.

W przypadku osoby niepełnoletniej lub ubezwłasnowolnionej, wymagany jest podpis przedstawiciela ustawowego.

Jeśli warunki te nie zostaną spełnione, sąd właściwy może dokonać rewizji nałożonej kary grzywny.

Przebieg procedury mandatowej

1. Funkcjonariusz przedstawia stosowne upoważnienie do nakładania grzywny w formie mandatu karnego.

2. Przed wystawieniem mandatu sprawca wykroczenia skarbowego musi zostać poinformowany o prawie odmowy przyjęcia mandatu i konsekwencjach skierowania sprawy do sądu.

3. W przypadku mandatu kredytowanego funkcjonariusz dodatkowo wyjaśnia obowiązek zapłaty grzywny w ciągu 7 dni od daty przyjęcia mandatu oraz skutki nieterminowej wpłaty.

4. Uprzedza się również o dostępnych formach uiszczenia grzywny – gotówką lub bezgotówkowo (kartą płatniczą) – oraz o ewentualnych opłatach i prowizjach pobieranych przez instytucje obsługujące płatność.

Przyjęcie mandatu karnego a możliwość jego uchylenia

Od daty przyjęcia mandatu liczy się termin 7 dni na złożenie wniosku o uchylenie mandatu karnego. Wniosek ukaranego może być rozpatrzony przez sąd, o ile:

• czyn nie był czynem zabronionym,

• mandat został wystawiony z naruszeniem prawa,

• lub nie istniały warunki dopuszczalności postępowania mandatowego.

W takich przypadkach mandat karny podlega uchyleniu, a środki finansowe są zwracane. Uchylenie następuje w drodze postanowienia sądu. Uchylenia mandatu karnego jest dopuszczalne tylko w wyjątkowych sytuacjach, takich jak nałożenie kary za czyn, który nie jest wykroczeniem skarbowym, lub gdy osoba nie podpisała mandatu.

Co zawiera dokument mandatu karnego?

W dokumencie mandatu karnego znajdują się m.in.:

• dane podatnika,

• opis czynu,

• okoliczności popełnienia wykroczenia skarbowego,

• wysokość grzywny,

• rachunek bankowy, na który należy uiścić grzywnę,

• data i miejsce wystawienia,

• podpis osoby, która otrzymała mandat karny.

Uchylając mandat karny, dokument musi zostać odpowiednio zaktualizowany.

Podsumowanie

W 2025 roku mandat z urzędu skarbowego może dotknąć każdego podatnika. Zautomatyzowane systemy i dokładne kontrole zwiększają prawdopodobieństwo wykrycia nawet drobnych uchybień. Kluczowe jest znajomość swoich praw i obowiązków oraz terminowe wypełnianie obowiązków wobec fiskusa. Pamiętaj, że przyjęcie mandatu karnego ma poważne skutki, a karę grzywny można otrzymać również za niedopatrzenia. Ważne jest, aby zapłacić mandat na czas, aby uniknąć dodatkowych kar. Warto również pamiętać, że wykroczenia skarbowe popełnione będą podlegać nowym regulacjom, które zmieniają maksymalne kwoty grzywien oraz sposób ich stosowania.

Od autora: „W dobie pełnej automatyzacji błędy podatników są wykrywane szybciej niż kiedykolwiek wcześniej. Dlatego tak ważne jest świadome podejście do obowiązków podatkowych i znajomość przepisów - aby wiedzieć nie tylko, czego unikać, ale też jak bronić swoich praw”.

Anna Ciecierska, redaktor merytoryczny Podatnik.info

O Autorze:

Anna Ciecierska – redaktorka specjalizująca się w tematyce prawa podatkowego i finansów publicznych. Absolwentka filologii polskiej na Uniwersytecie Warszawskim, od kilku lat związana z branżą wydawniczą i edukacyjną. Od października 2022 roku współpracuje z serwisem Podatnik.info jako redaktorka merytoryczna, odpowiadając za tworzenie oraz weryfikację materiałów eksperckich. Jej priorytetem jest dostarczanie rzetelnych, aktualnych i przystępnie opracowanych informacji dla czytelników szukających praktycznych wskazówek w gąszczu przepisów podatkowych. Dzięki solidnemu zapleczu humanistycznemu oraz ukończonym specjalistycznym kursom podatkowym, łączy umiejętność precyzyjnego formułowania treści z ekspercką wiedzą merytoryczną. W serwisach podatkowych odpowiada za redakcję i weryfikację treści informacyjnych, artykułów eksperckich, poradników oraz komentarzy do zmian legislacyjnych. Z powodzeniem tłumaczy zawiłości przepisów na przystępny język, dbając przy tym o ich poprawność prawną i aktualność.

Ocena artykułu:

(4.7/5), głosów: 161