Wsparcie Ukrainy a ulga od darowizn
Pomoc Ukrainie a odliczanie ulg
podatnik.info

Wsparcie Ukrainy a ulga od darowizn

Darmowy program do rozliczania PIT

Windows, MacOS, Linux, iOS oraz Android

Rozlicz PIT online

lub pobierz za darmo

Kto ma możliwość uwzględnienia darowizn w ulgach podatkowych?

 
Preferencja podatkowa dotyczy darowizn przekazywanych od osób fizycznych i firm, które są podatnikami PIT oraz CIT. Zmiany zostały wprowadzone na podstawie następujących regulacji:

  • art. 38w-38z ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (dalej również: ustawy o CIT).

  • art. 52zf-52zi ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej również: ustawy o PIT),

Najpopularniejszym sposobem pozostaje przekazanie darowizny na rzecz organizacji pożytku publicznego. Prawo pozwala na odliczenie ekwiwalentu w wysokości 6% dochodu dla PIT oraz 10% dochodu dla CIT. Aby to zrobić, w rocznym zestawieniu podatkowym trzeba przedstawić wysokość ulgi oraz kwotę darowizny wraz z oświadczeniem obdarowanego i danymi pozwalającymi na jego identyfikację. Ujęcie darowizny w kosztach podatkowych będzie możliwe w terminie od 24 lutego do 31 grudnia 2022 r.

Jaką deklarację wybrać dokonując odliczenia?

 

Odpowiedni formularz służący rozliczeniu przychodów opodatkowanych jest indywidualny dla każdego podatnika: 

  1. PIT-28 - skierowany do podatników, którzy wybrali opodatkowanie w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych;

  2. PIT-36 - przeznaczony dla  podatników dokonujących rozliczenia przychodów opodatkowanych według skali podatkowej;

  3. PIT-36L - skierowany do osób fizycznych dokonujących rozliczenia przychodów opodatkowanych według skali podatkowej;

  4. PIT-37 - skierowany do pracowników, zleceniobiorców, emerytów i rencistów, którzy rozliczają swoje jedyne źródła przychodów rocznych. Deklaracja dotyczy wyłącznie przychodów opodatkowanych według skali podatkowej;

  5. PIT-38 - za jego pomocą rozliczane są dochody kapitałowe. W tej kategorii mieszczą się przychody uzyskane ze sprzedaży papierów wartościowych, nabycia udziałów w spółkach/spółdzielniach, udziałów w spółkach, oraz przychody z ogólnie przyjętej gry na giełdzie;

  6. PIT-39 - służy do rozliczania przychodów z tytułu zbycia prywatnie nieruchomości i realizacji prywatnie praw związanych z nieruchomością. Deklarację tę składa się już po zakończeniu roku, a nie w trakcie jego trwania. Zasada ta działa nawet jeśli nieruchomość sprzedano np. w połowie roku.

Deklarację należy złożyć, numer KRS na formularzu. Warto zaznaczyć, że dla dużej części podatników, najpopularniejszy będzie PIT-36 (formularz służący rozliczeniu przychodów).

Czy datek można przekazać bezpośrednio osobom dotkniętym działaniami wojennymi na Ukrainie?

Aby uzyskać zaliczenie pomocy do kosztów podatkowych, koniecznie należy przestrzegać kilku reguł. Po pierwsze wsparcie finansowe nie może zostać przekazane bezpośrednio do obywateli Ukrainy przybywających na terytorium RP. Cała operacja musi odbyć się za pośrednictwem organizacji pozarządowych lub organów państwowych. Ustawa wymienia następujące możliwości podmiotów, do których możemy przesłać datek:

  1. organizacje, o których mowa w art. 3 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, lub równoważnym organizacjom określonym w przepisach regulujących działalność pożytku publicznego obowiązujących na terytorium Ukrainy;

  2. podmioty wykonującym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub na terytorium Ukrainy działalność leczniczą lub działalność z zakresu ratownictwa medycznego;

  3. jednostki samorządu terytorialnego;

  4. Rządowa Agencja Rezerw Strategicznych.

Przekazanie wpłaty na rachunek bankowy dowolnej innej instytucji, uniemożliwi zaliczanie takiej pomocy niesionej przez podatnika do kosztów uzyskania przychodów.

Przykład:

Ulgi na darowiznę nie rozliczą podmioty, które przekazały ją na rzecz:

  • osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, prowadzących działalność gospodarczą polegającą na wytwarzaniu wyrobów przemysłu elektronicznego, paliwowego, tytoniowego, spirytusowego, winiarskiego, piwowarskiego, a także pozostałych wyrobów alkoholowych o zawartości alkoholu powyżej 1,5% oraz wyrobów z metali szlachetnych albo z udziałem tych metali lub handlu tymi wyrobami;

  • samorządów zawodowych;

  • związków zawodowych i organizacji pracodawców;

  • partii politycznych;

  • fundacji utworzonych przez partie polityczne;

  • osób fizycznych.

Organizacja, której przekazujemy datek, nie musi mieć formalnego statusu organizacji pożytku publicznego. Koniecznie musi to być jednak jeden z podmiotów działających na terenie UE, mający siedzibę w Polsce lub innym kraju należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego. Nie jest możliwe przekazanie datku dla organizacji działającej wyłącznie w Ukrainie!

Czy pomoc dla Ukrainy musi mieć wymiar finansowy?

 

Do niedawna jedyny wyjątek stanowiły dodatkowe nakłady związane ze zwiększoną produkcją żywności, przekazywane za pośrednictwem szerokiego spectrum organizacji humanitarnych. Obecnie niemalże nie ma ograniczeń co do formy pomocy niesionej Ukrainie. Datki mogą być pieniężne, rzeczowe oraz nieodpłatne. Każda z tych form zostanie uznana jako koszty poniesione z tytułu wsparcia obywateli Ukrainy. Ta preferencja podatkowa dotyczy darowizn wobec działań wojennych na terytorium Ukrainy. W innych przypadkach, aby uznać opłatę za koszt uzyskania przychodów, musi ona:

  • służyć zachowaniu albo zabezpieczenia źródła przychodów;

  • być poniesiona w celu osiągnięcia przychodów.

Ustawodawca zdecydował się na zmianę przepisów, aby umożliwić maksymalną skuteczność pomocy humanitarnej organizacji pozarządowych. Zgodnie ze specustawą darowizny nie muszą być związane z działalnością gospodarczą, by możliwe było zaliczenie do kosztów podatkowych.

Przykład:

Firma transportowa z Krakowa zajęła się przeciwdziałaniem skutkom działań wojennych na terytorium Ukrainy. W tym celu zakupiła znaczne ilości materiałów medycznych i przekazała je Rządowej Agencji Rezerw Strategicznych w okresie od 24 lutego do 31 grudnia 2022 r. W takim wypadku prawo pozwala na odliczenie ekwiwalentu od podatku. Należy jednak pamiętać, że podatnicy, przekazując darowizny wraz z oświadczeniem obdarowanego, muszą udokumentować fakt wręczenia.

Jaką organizację wybrać przekazując datek?

Darowizna od osób fizycznych i firm musi być przeznaczona na cele związane z przeciwdziałaniem skutkom wojny na Ukrainie. Oznacza to, że pomoc musi być przekazana Ukraińcom w formie takiej jak zapewnienie żywności, sfinansowanie leczenia itp. Kategorie działalności wskazane przez ustawodawcę to:

  • działalność na rzecz mniejszości narodowych i etnicznych, działalność na rzecz integracji cudzoziemców;

  • pomoc ofiarom konfliktów zbrojnych i wojen w kraju i za granicą;

  • zadania w zakresie obronności państwa i działalności Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej

Przykładowe organizacje niosące pomoc Ukrainie to między innymi: Fundacja Polskie Centrum Pomocy Międzynarodowej, Polski Czerwony Krzyż, Fundacja Ukraina, Fundacja Dobre Jutro i wiele innych.

Podwójne odliczenia darowizny - czy są możliwe?

Specustawa wyraźnie ogranicza możliwość uwzględnienia darowizn, które w przeszłości zostały już zapisane do kosztów uzyskania przychodów. Do tego grona zaliczają się również odpisy amortyzacyjne. W ustawie o PIT można znaleźć przepis, który zabrania podwójnego wykorzystywania ulg. W przypadku spółek wykorzystujących CIT sprawa wygląda jednak inaczej. Prawo nie zakazuje im takiego działania, co oznacza, że mogą najpierw odliczyć darowiznę w kosztach, a następnie odliczyć ją od dochodu. Wyjątek stanowią darowizny w formie produktów spożywczych. W takim przypadku można wykorzystać tylko jedną z ulg.

Przykład:

Przedsiębiorcy wybrali opodatkowanie w formie PIT. W ramach swojej działalności chcą udzielić pomocy, niesionej za pośrednictwem organizacji pozarządowych. Ich celem jest udostępnienie lokalu mieszkalnego, zapewnienie żywności, sfinansowanie leczenia dla obywateli Ukrainy. Mieszkanie zostało w przeszłości ujęte w ewidencji środków trwałych. W tej sytuacji podatnicy nie będą w stanie zakwalifikowania darowizny do ulgi, ponieważ własność została objęta odpisami amortyzacyjnymi. Ponadto zwolnienie z tego podatku nie obejmuje środków spożywczych. Podatnicy muszą pamiętać, aby udokumentować fakt przekazania darowizny oraz dopełnić wszelkich formalności.

Darowizny pieniężne, rzeczowe oraz nieodpłatne

Darowizna pieniężna

W przypadku skorzystania z nietypowej formy płatności (np. PayPal, Blik itp.), należy spełnić szereg formalności. Darczyńca musi udokumentować fakt przekazania darowizny niesionej za pośrednictwem szerokiego spectrum organizacji, działających na terenie UE. Niezbędne będzie również przedstawienie dowodu otrzymania wpłaty na rachunek bankowy, którego właścicielem jest działalność pożytku publicznego. Wiceminister finansów Artur Soboń, jak i całe otoczenie rekomendują również ścisłe zatytułowanie przelewu. Ma to na celu określenie intencji, którą wspieramy. Darowizna przekazana w gotówce nie podlega odliczeniu!

Darowizna rzeczowa

Wiele z datków na granicy lub w specjalnych punktach pomocy ma formę materialną np. pożywienie, środki czystości itp. Produkty te są bezpośrednio przekazywane dla uchodźców przybywającym na terytorium RP z Ukrainy. Jeżeli podatnik zechce uwzględnić to jako cele związane z przeciwdziałaniem skutkom wojny, ponownie musi dokonać formalności. Niezbędne będą dane identyfikujące darczyńcę, obdarowanego, wartość darowizny oraz potwierdzenie jej przyjęcia.

Darowizna przekazana przez honorowych dawców krwi

Wyjątek stanowi przypadek przekazania krwi lub osocza. W karcie krwiodawstwa, która jest podstawowym wyposażeniem honorowych dawców krwi, można znaleźć oświadczenie o dokładnej ilości bezpłatnie oddanej krwi. Jest to jedyny dokument niezbędny do uzyskania ulgi z tytułu przekazania krwi lub osocza na cele charytatywne. Dane o przekazaniu tego rodzaju darowizn należy zamieścić w części D załącznika PIT-0. Wysokość darowizny, która przysługiwałby dawcy z tytułu przekazania krwi, musi zostać wpisana w formularz. Dokładną stawkę stanowi iloczyn litrów krwi lub jej składników i kwota rekompensaty. Opłata ta jest ustanowiona odgórnie i wynosi kolejno 130 złotych za każdy litr krwi oraz 200 złotych za litr osocza wraz w przeciwciałami nabytymi wskutek ukończonego zabiegu uodpornienia. Taka pomoc może okazać się szczególnie ważna dla osób przybywającym na terytorium RP z Ukrainy. Warto również zaznaczyć, że wartość darowizny w zeznaniu rocznym na cele krwiodawstwa lub na cele kultu religijnego, nie może przekroczyć wartości 6% dochodu podatnika.

Nieodpłatny transport lub wykonanie usługi

Kolejny wyjątek stanowi wyświadczenie usługi za darmo obywatelom dotkniętym wojną w Ukrainie. Jeżeli takie działanie zostało podjęte w okresie od dnia 24 lutego 2022 roku do dnia 4 marca 2022 roku, podatnik może skorzystać z 0% stawki podatku VAT. Ulga może zostać zastosowana wyłącznie w przypadku świadczenia usług lub dostaw dla: Rządowej Agencji Rezerw Strategicznych, jednostek samorządu terytorialnego i podmiotów leczniczych w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej. Fakt nieodpłatnego świadczenia usług dla obywateli Ukrainy przybywających do Polski również należy odpowiednio udokumentować. Przykładowo udostępnienie lokalu mieszkalnego jako przestrzeni magazynowej, zapewnienie żywności, uzyska zaliczenie do kosztów podatkowych. Musi zostać sporządzona umowa między podatnikiem, a podmiotem, na rzecz którego dokonywana jest usługa. Umowa ta musi jasno wskazywać, że koszty zostały poniesione z tytułu nieodpłatnych usług i miały na celu poprawienie sytuacji uchodźców.

W jaki inny sposób możesz pomóc?

Jako osoba prywatna możesz wesprzeć także różne inicjatywy. Z pewnością warto odwiedzić stronę https://pomagamukrainie.gov.pl/#chce-pomoc, gdzie można zapisać się na wolontariaty, czy pomóc w transporcie, albo udzielić miejsca noclegowego. Z tej strony dowiesz się, gdzie trwają zbiórki datków, ubrań i najbardziej przydatnych rzeczy. Innym rodzajem pomocy może być również uczestnictwo w akcjach internetowych. Przykładem może być inicjatywa polskiej grupy Squad303, która stworzyła narzędzie, dostępne na stronie internetowej 1920.in, pozwalające na wysyłanie wiadomości SMS, za pośrednictwem swojego telefonu, do losowo wybranych Rosjan.1

1 - https://pl.wikipedia.org/wiki/Squad303  

Loading Comments
Gorące tematy
Kto powinien płacić odszkodowania przyznane przez sąd ofiarom urzędniczych pomyłek?
Wyniki sondażu: sondaż 352 głosów
75%

Urzędnik który popełnił błąd

265 głosów
4%

Skarb Państwa

14 głosów
20%

Po połowie winny urzędnik i Skarb Państwa

69 głosów
1%

Odszkodowania nie powinny być zasądzane w czasie kryzysu

4 głosów
Kalendarz podatnika

Formularze PIT

Formularze PIT do druku

Zainteresuje cię także
Z jakich ulg podatkowych Polacy korzystają najchętniej?