PIT/DS – co to za formularz i kiedy trzeba go złożyć?

2026-01-02

Przy rozliczeniach PIT za 2025 rok pojawił się nowy obowiązek dla części podatników prowadzących działy specjalne produkcji rolnej. Chodzi o załącznik PIT/DS, który należy dołączyć do rocznego zeznania podatkowego w sytuacji, gdy dochód z tej działalności ustalany jest na podstawie ksiąg. 

PIT/DS nie jest samodzielną deklaracją – to formularz uzupełniający, składany razem z PIT-36 albo PIT-36L. Jego celem jest szczegółowe wykazanie informacji dotyczących działów specjalnych produkcji rolnej, takich jak rodzaj produkcji, przychody, koszty oraz osiągnięty dochód lub strata.

Kogo dotyczy obowiązek złożenia PIT/DS?

Załącznik PIT/DS muszą złożyć podatnicy, którzy:

• prowadzą działy specjalne produkcji rolnej,

• ustalają dochód na podstawie KPiR albo ksiąg rachunkowych,

• rozliczają się według skali podatkowej albo podatkiem liniowym.

Nie ma przy tym znaczenia, czy podatnik prowadzi jedno, czy kilka rodzajów produkcji – jeżeli dochód liczony jest „na zasadach ogólnych”, PIT/DS staje się obowiązkowym elementem rozliczenia rocznego.

Kiedy PIT/DS nie jest potrzebny?

PIT/DS nie składają podatnicy, którzy rozliczają działy specjalne produkcji rolnej według norm szacunkowych. W tym przypadku podatek nie jest liczony od faktycznego dochodu, lecz na podstawie norm określonych w ustawie.

Takie osoby składają PIT-6, czyli deklarację zawierającą informacje o planowanej wielkości produkcji rolnej. PIT-6 składa się do 20 stycznia danego roku podatkowego i na jego podstawie ustalane są zaliczki na podatek.

PIT/DS a PIT-6 – różne zasady, różne obowiązki

W praktyce wszystko sprowadza się do wyboru sposobu rozliczania działów specjalnych. Podatnik może:

• pozostać przy normach szacunkowych – wtedy składa PIT-6 i nie prowadzi ksiąg,

• albo prowadzić księgi i rozliczać rzeczywisty dochód – wówczas:

  • nie składa PIT-6,

  • składa PIT-36 lub PIT-36L,

  • dołącza załącznik PIT/DS.

Wybór metody ma więc bezpośredni wpływ na to, jakie formularze trzeba złożyć.

Rozliczenie małżonków i współwłasność

W przypadku małżonków istotna jest jedna zasada: każda osoba osiągająca dochody z działów specjalnych składa własny PIT/DS, niezależnie od tego, czy rozliczenie PIT jest indywidualne czy wspólne.

Jeżeli działy specjalne stanowią współwłasność (np. przy wspólności majątkowej małżeńskiej), przychody i koszty wykazuje się co do zasady proporcjonalnie do udziału w zysku. Takie wartości wpisuje się następnie w załączniku PIT/DS.

Wyjątkiem jest sytuacja, w której małżonkowie złożą pisemne oświadczenie, że całość dochodu z tego źródła rozlicza jeden z nich. Wtedy PIT/DS składa wyłącznie ten małżonek, który wykazuje dochód.

Jakie informacje wpisuje się do PIT/DS?

Formularz PIT/DS zawiera dane dotyczące:

• rodzaju prowadzonej produkcji (zgodnie z katalogiem wskazanym w części E formularza),

• rozmiaru produkcji,

• osiągniętych przychodów,

• poniesionych kosztów,

• dochodu lub straty.

Jeżeli podatnik prowadzi kilka działów specjalnych i nie mieści się w jednym formularzu, powinien dołączyć kolejny załącznik PIT/DS.

PIT/DS to nowy, ale istotny element rocznego rozliczenia PIT dla podatników prowadzących działy specjalne produkcji rolnej na podstawie ksiąg. Jego złożenie jest obowiązkowe zawsze wtedy, gdy podatek liczony jest od faktycznego dochodu, a nie według norm szacunkowych.

Dobrze przygotowany PIT/DS pozwala prawidłowo rozliczyć przychody z produkcji rolnej i uniknąć problemów przy ewentualnej kontroli.

O Autorze:

Mirosław Ziętek – redaktor merytoryczny, ekspert z zakresu prawa podatkowego, specjalizujący się w podatkach dochodowych od osób fizycznych (PIT). Posiada ponad 8-letnie doświadczenie w redagowaniu, analizowaniu i opracowywaniu artykułów o tematyce podatkowej. Od października 2023 roku pełni rolę redaktora merytorycznego w serwisie Podatnik.info, gdzie zajmuje się opracowywaniem i weryfikacją materiałów dotyczących prawa podatkowego, zapewniając ich wysoką jakość merytoryczną oraz przejrzystość przekazu. Wcześniej, przez ponad 7 lat, współpracował z redakcją MoneyWeek, gdzie publikował liczne analizy, poradniki oraz artykuły eksperckie z zakresu podatków osobistych oraz finansów osobistych. Absolwent Politechniki Białostockiej, gdzie w 2015 roku uzyskał tytuł magistra zarządzania finansami i rachunkowości. Ukończył także specjalistyczny kurs doradztwa podatkowego w zakresie podatków dochodowych organizowany przez Stowarzyszenie Księgowych w Polsce, uzyskując dyplom „Eksperta ds. podatków dochodowych od osób fizycznych”. Ceniony za wyjątkową dokładność, precyzję oraz umiejętność przystępnego tłumaczenia skomplikowanych zagadnień podatkowych. Jako redaktor wyróżnia się zdolnością do szybkiej identyfikacji kluczowych problemów oraz dostarczania wartościowych wskazówek praktycznych dla czytelników. Regularnie uczestniczy w konferencjach i szkoleniach branżowych, stale poszerzając swoją wiedzę w zakresie podatków i prawa gospodarczego. Dzięki bogatemu doświadczeniu zawodowemu oraz solidnemu przygotowaniu merytorycznemu, jest uznawany za jednego z najbardziej kompetentnych redaktorów specjalizujących się w obszarze podatków osobistych w Polsce. Zapraszam do kontaktu: mail: m.zietek@podatnik.info linkedin: https://www.linkedin.com/in/miros%C5%82aw-zi%C4%99tek-311161175

Ocena artykułu:

(4.7/5), głosów: 257