14. emerytura 2026 – komu przysługuje, ile wynosi i kiedy wypłata?
14. emerytura w 2026 roku wyniosła do 1978,49 zł brutto i trafiła do seniorów we wrześniu, razem z emeryturą lub rentą. Pełną kwotę otrzymały osoby ze świadczeniem do 2900 zł brutto, a powyżej tego progu czternastka malała złotówka za złotówkę. Wyjaśniamy, komu przysługuje, jak ZUS oblicza jej wysokość i dlaczego nie trzeba składać wniosku.
W skrócie
- Pełna 14. emerytura w 2026 roku wyniosła 1978,49 zł brutto – tyle, ile najniższa emerytura.
- Pełną kwotę otrzymały osoby ze świadczeniem do 2900 zł brutto. Powyżej tego progu czternastka maleje złotówka za złotówkę.
- ZUS wypłacił ją automatycznie, bez wniosku, we wrześniu 2026 roku – w terminie zwykłej emerytury lub renty.
Spis treści
Czym jest 14. emerytura?
14. emerytura to jedno z tak zwanych dodatkowych świadczeń rocznych, które mają na celu wsparcie finansowe najstarszych obywateli. Po raz pierwszy została wypłacona w 2021 roku i od tamtej pory regularnie wraca do kalendarza wypłat.
Geneza i cel wprowadzenia dodatkowego świadczenia
14. emerytura została po raz pierwszy wprowadzona w 2021 roku jako forma wsparcia dla emerytów i rencistów w czasach rosnącej inflacji i kosztów życia, mająca przeciwdziałać ubóstwu wśród seniorów i poprawić ich sytuację bytową. Od 2023 roku świadczenie to ma charakter stały i jest wypłacane corocznie. Celem czternastki jest poprawa sytuacji finansowej seniorów, zwłaszcza tych o najniższych dochodach.
Czternastka jest wypłacana na podstawie ustawy z dnia 26 maja 2023 roku o kolejnym dodatkowym rocznym świadczeniu pieniężnym dla emerytów i rencistów (Dz.U. 2023 poz. 1234), która wprowadziła stałe zasady przyznawania i wypłaty tzw. czternastki. Ustawa ta przewiduje coroczną wypłatę świadczenia w terminie określonym przez Radę Ministrów w drodze rozporządzenia.
W 2026 roku Rada Ministrów wskazała w rozporządzeniu wrzesień jako miesiąc wypłaty – tak samo jak w 2025 roku.
Różnice między 13. a 14. emeryturą
Podstawową różnicą jest sposób przyznawania i wysokość świadczenia:
- 13. emerytura jest wypłacana wszystkim emerytom i rencistom w pełnej wysokości minimalnej emerytury – niezależnie od dochodu.
- 14. emerytura jest zróżnicowana – pełną kwotę otrzymują osoby z emeryturą brutto do określonego progu. Po jego przekroczeniu działa mechanizm „złotówka za złotówkę”.
Kto otrzymał 14. emeryturę w 2026 roku?
W 2026 roku prawo do czternastej emerytury przysługiwało osobom, które pobierają emerytury lub renty i spełniają określone warunki dochodowe.
Uprawnieni emeryci i renciści
W 2026 roku 14. emeryturę otrzymały osoby, które na dzień 31 sierpnia 2026 roku miały prawo do jednego ze świadczeń długoterminowych z ZUS, KRUS, mundurowych funduszy emerytalnych lub systemu zaopatrzenia emerytalnego. Obejmuje to między innymi:
- emeryturę (w tym pomostową),
- rentę z tytułu niezdolności do pracy,
- rentę socjalną i rodzinną,
- świadczenie przedemerytalne,
- nauczycielskie świadczenie kompensacyjne,
- świadczenie mama 4+.
Świadczenie zostało wypłacone automatycznie, bez konieczności składania wniosku – o czym więcej w dalszej części artykułu.
Jeżeli zastanawiasz się, kiedy warto przejść na emeryturę, sprawdź również artykuł Kiedy przejść na emeryturę?
Wyłączenia i ograniczenia w wypłacie świadczenia
Czternastki nie otrzymały osoby, które:
- na dzień 31 sierpnia 2026 roku miały zawieszoną emeryturę lub rentę (na przykład z powodu przekroczenia limitów zarobków),
- pobierają świadczenie wyższe niż 4828,49 zł brutto – po zastosowaniu zasady „złotówka za złotówkę” ich czternastka wyniosłaby mniej niż 50 zł, a takich kwot ZUS nie wypłaca.
Wysokość 14. emerytury w 2026 roku
Wysokość 14. emerytury zależy od wysokości pobieranej emerytury lub renty. Działa tu mechanizm redukcyjny, który sprawia, że nie każdy senior otrzymuje to samo.
Podstawa obliczenia świadczenia
Pełna 14. emerytura jest równa najniższej emeryturze obowiązującej od 1 marca danego roku. W 2026 roku po waloryzacji wynosiła ona 1978,49 zł brutto.
Jeśli świadczenie seniora przekracza 2900 zł brutto, kwota 14. emerytury jest obniżana na zasadzie złotówka za złotówkę – czyli o każdy 1 zł powyżej progu świadczenie jest pomniejszane o 1 zł. Próg 2900 zł nie zmienia się od 2021 roku, dlatego po każdej waloryzacji emerytur więcej seniorów traci część czternastki.
Od czternastki ZUS pobiera składkę zdrowotną (9%) oraz zaliczkę na podatek dochodowy, dlatego kwota netto zależy od indywidualnej sytuacji świadczeniobiorcy. Przykładowo osoba z emeryturą minimalną otrzymała około 1625,43 zł na rękę. Czternastka jest wolna od potrąceń i egzekucji komorniczych.
Przykładowe kwoty i limity
| Emerytura lub renta brutto | 14. emerytura brutto |
|---|---|
| do 2900 zł | 1978,49 zł |
| 3000 zł | 1878,49 zł |
| 3500 zł | 1378,49 zł |
| 4000 zł | 878,49 zł |
| 4500 zł | 378,49 zł |
| powyżej 4828,49 zł | 0 zł |
Najniższa wypłacana czternastka wynosi 50 zł brutto. Jeśli po pomniejszeniu wyszłaby niższa kwota, świadczenie nie przysługuje.
Terminy wypłat 14. emerytury
Jednym z najczęściej zadawanych pytań jest: 14. emerytura – kiedy wypłata? Czternastka nie ma osobnego terminu – trafia na konto razem z podstawowym świadczeniem.
Harmonogram płatności w 2026 roku
W 2026 roku ZUS wypłacił 14. emeryturę we wrześniu, w terminie wypłaty regularnej emerytury lub renty: 1., 5., 6., 10., 15., 20. lub 25. września. Gdy termin przypadał w sobotę lub niedzielę, pieniądze trafiały na konto w piątek przed weekendem – dlatego osoby z terminem 5. i 6. września otrzymały czternastkę 4 września, a osoby z terminem 20. września – 18 września.
Jak sprawdzić, kiedy pieniądze trafią na konto
Najłatwiej sprawdzić termin wypłaty na portalu eZUS (dawniej PUE ZUS), w aplikacji mobilnej lub bezpośrednio kontaktując się z infolinią ZUS. Wypłaty czternastek nie są realizowane oddzielnie – są połączone z terminową wypłatą standardowej emerytury lub renty.
Jak otrzymać 14. emeryturę?
Jedną z zalet tego świadczenia jest jego automatyzacja – większość uprawnionych nie musi podejmować żadnych dodatkowych działań.
Automatyczne przyznanie świadczenia przez ZUS
ZUS przyznaje i wypłaca 14. emeryturę z urzędu – na podstawie danych o wysokości świadczenia głównego oraz aktualnych warunków ustawowych. Nie trzeba składać żadnych wniosków, formularzy ani dokumentów.
Dokumenty i procedury w wyjątkowych przypadkach
Jedynie w wyjątkowych przypadkach ZUS może poprosić o dodatkowe dokumenty. Przykładem może być sytuacja, kiedy senior wraca z zagranicy lub świadczenie było wcześniej zawieszone. W takim przypadku może być konieczny kontakt z placówką ZUS lub wysłanie pisemnego oświadczenia.
Podsumowanie
14. emerytura to ważne wsparcie dla milionów emerytów i rencistów – zwłaszcza tych, których podstawowe świadczenie nie przekracza 2900 zł brutto. W 2026 roku pełna czternastka wyniosła 1978,49 zł brutto i została wypłacona we wrześniu. W 2027 roku jej pełna kwota będzie równa najniższej emeryturze po waloryzacji z 1 marca 2027 roku, a miesiąc wypłaty ponownie wskaże Rada Ministrów w rozporządzeniu. Znajomość zasad przyznawania, harmonogramu wypłat i limitów dochodowych pozwala lepiej zaplanować domowy budżet.
Czternastka jest opodatkowana, więc ZUS uwzględnia ją w rocznym rozliczeniu podatku. Warto również pamiętać, że seniorom przysługują dodatkowe ulgi podatkowe, w których rozliczeniu może pomóc bezpłatny program Podatnik.info. W okresie rozliczania deklaracji zapewniamy trzy rozwiązania, które umożliwiają dopełnienie formalności nawet w 5 minut!





